Zemlja raspolaže sa 4.073.703 hektara poljoprivrednog zemljišta, ali agrarni potencijal ostaje nedovoljno iskorišćen zbog usitnjenosti poseda.
Srbija se nalazi među svetskim liderima po 52 ara obradivog zemljišta po stanovniku, pokazuju najnoviji podaci Republičkog zavoda za statistiku iz popisa poljoprivrede za 2024. godinu. Prema istom izvoru, ukupna površina raspoloživog poljoprivrednog zemljišta u Srbiji iznosi 4.073.703 hektara, dok se aktivno koristi 3.257.100 hektara. Kao rezultat toga, svaki građanin ima znatno više obradivih površina na raspolaganju nego što je to slučaj u većini drugih zemalja.
Na ovim površinama posluje ukupno 508.365 gazdinstava. Od toga, čak 506.323 su porodična gazdinstva, dok su 2.042 pravna lica i preduzetnici. Pored toga, stočarstvom se bavi 313.495 gazdinstava i proizvođača. Ipak, više od tri miliona hektara obradive zemlje podeljeno je na čak 19 miliona parcela. Zbog toga je prosečna veličina poseda mala, što otežava primenu savremenih poljoprivrednih tehnologija i smanjuje ekonomsku efikasnost.
Usitnjenost poseda ostaje jedan od najvećih izazova za povećanje konkurentnosti poljoprivrede u Srbiji. Osim toga, fragmentacija zemljišta otežava konsolidaciju, modernizaciju i veća ulaganja u mehanizaciju. Kao rezultat toga, iako je Srbija bogata obradivim površinama, njen agrarni potencijal nije potpuno iskorišćen. Uporedo sa tim, veći deo poljoprivrednog sektora i dalje se oslanja na male porodične proizvođače, što dodatno usporava razvoj sela i povećanje izvoza.
Perspektive i značaj poljoprivrednog zemljišta
Pored raspoloživih površina, poljoprivreda predstavlja važan segment domaće privrede i može doprineti značajnom rastu bruto domaćeg proizvoda. Međutim, kako bi se iskoristile prednosti koje nudi 52 ara obradivog zemljišta po stanovniku, neophodna su dodatna ulaganja u konsolidaciju poseda i modernizaciju proizvodnje. Na taj način Srbija može povećati izvoz, unaprediti ruralni razvoj i ojačati svoju poziciju na svetskom agrarnom tržištu.
