Umanjenje poreza na imovinu za 50 odsto dostižno prijavom prebivališta na adresi stana, značajna ušteda za vlasnike
Vlasnici stanova u Srbiji imaju mogućnost da smanje godišnji porez na imovinu za 50 odsto ukoliko na adresi te nekretnine prijave prebivalište, pokazuju zvanična pravila definisana Zakonom o porezima na imovinu. Iako ova poreska olakšica postoji, značajan deo građana i dalje plaća pun iznos poreza, jer ne ispunjava osnovni administrativni uslov – zvaničnu prijavu prebivališta na adresi stana.
Porez na imovinu obračunava se na osnovu tržišne vrednosti nepokretnosti, pri čemu lokacija i zona imaju presudan uticaj, dok stanje stana najčešće nije relevantno za izračunavanje poreske osnovice. Zakonom je propisana poreska stopa od 0,3 odsto na utvrđenu vrednost, koja se prethodno koriguje zakonski definisanom amortizacijom. U slučaju da vlasnik ima prijavljeno prebivalište na toj adresi, iznos godišnjeg poreza se prepolovljava, bez dodatnih uslova ili naknada.
Administrativni problem nastaje jer nadležni organi često nemaju automatski podatak da li vlasnik koristi stan kao svoje primarno mesto stanovanja. Zbog toga je neophodno da vlasnik sam podnese zahtev i obavesti poresku upravu o prebivalištu na toj adresi, kako bi ostvario pravo na umanjenje poreza. U protivnom, poreska rešenja se izdaju na pun iznos, bez umanjenja.
Ova poreska olakšica je definisana Zakonom o porezima na imovinu, članovi 2–10, i primenjuje se na sve fizičke osobe koje na adresi svog stana prijave stalno prebivalište. Iznos poreza zavisi od kvadrature stana i opštine na kojoj se nalazi nekretnina, a olakšica može da donese uštedu od nekoliko hiljada dinara godišnje, u zavisnosti od vrednosti i lokacije stana.
U skladu sa važećim propisima, vlasnici koji žele da ostvare ovo pravo moraju zvanično prijaviti prebivalište na adresi stana i dostaviti tu informaciju nadležnoj poreskoj upravi. Tek nakon toga sledi obračun smanjenog iznosa poreza.
Poreska uprava ne umanjuje porez automatski, budući da ne poseduje podatke o prebivalištu vlasnika, osim ukoliko ih sam vlasnik ne dostavi. Zato je preporučljivo da građani koji stanuju u svojim stanovima proveravaju status prijave prebivališta i po potrebi podnesu zahtev kako bi ostvarili pravo na poresko umanjenje.
S obzirom na sve češće promene u poreskoj regulativi, stručnjaci savetuju vlasnicima nekretnina da redovno prate propise i vode računa o administrativnim obavezama, kako bi izbegli nepotrebne troškove i ostvarili maksimalnu uštedu kroz zakonom propisane olakšice.
