Indijski rafinerije kupile prvi teret iz Irana od 2019. godine, usled poremećaja snabdevanja iz Bliskog istoka
Indijske rafinerije ponovo su kupile iransku sirovu naftu prvi put od maja 2019. godine, nakon što su prethodnih sedam godina bile pod pritiskom američkih sankcija koje su onemogućavale uvoz iz Teherana. Ova kupovina dolazi u trenutku kada su poremećaji snabdevanja, izazvani ratom između Sjedinjenih Američkih Država i Izraela, značajno pogodili indijsko tržište energenata. Prema saopštenju indijskog ministarstva za naftu, nabavka je realizovana bez ikakvih prepreka u platnom prometu, što je ključan signal stabilizacije i diverzifikacije izvora sirove nafte za trećeg po veličini svetskog uvoznika ovog energenta.
Indija, koja svoje energetske potrebe u velikom delu pokriva iz uvoza, bila je prinuđena da reaguje nakon što su sukobi u Zalivu izazvali logističke izazove u prolazu kroz Ormuski moreuz. Privremeno ukidanje američkih sankcija na iransku naftu i rafinisane proizvode prošlog meseca otvorilo je prostor za povratak iranske sirove nafte na indijsko tržište. Ova mera je deo globalnih napora da se ublaže posledice nestašica i volatilnosti cena nafte na međunarodnom tržištu.
Indijski zvaničnici ističu da su rafinerije uspele da obezbede potrebne količine nafte i iz Irana, potvrdivši da nije bilo prepreka u vezi sa plaćanjem ili transferom sredstava. Ovo je posebno važno s obzirom na kompleksnost međunarodnih finansijskih tokova u uslovima geopolitičkih tenzija i sankcija. U poređenju sa prethodnim godinama, kada su indijski kupci morali da traže alternativne izvore uvoza iz država poput Saudijske Arabije, Iraka i Rusije, ova kupovina omogućava veći stepen fleksibilnosti i sigurnosti u snabdevanju.
Vraćanje iranske nafte na indijsko tržište ima i širi značaj za globalnu energetsku stabilnost. Prema tržišnim podacima, Indija je ranije bila među najvećim kupcima iranske nafte, sa udelom od oko 10% ukupnog uvoza pre 2019. godine. S obzirom na trenutne poremećaje i rastuće cene energenata, ovaj potez može doprineti stabilizaciji cena sirove nafte na svetskim berzama, ali i ublažiti pritisak na indijsku ekonomiju, gde je uvozni račun za energente direktno povezan sa inflacijom i državnim budžetom.
Analitičari smatraju da bi dalji razvoj situacije zavisio od trajanja privremenog ukidanja sankcija i dinamike sukoba na Bliskom istoku. Za sada, indijski primer pokazuje kako fleksibilnost u snabdevanju i pravovremene političke odluke mogu ublažiti šokove na energetskom tržištu i osigurati kontinuitet u isporuci ključnih resursa.
Source: https://www.cnbc.com/2026/04/04/india-makes-first-iranian-oil-purchase-in-seven-years.html
