SAD razmatraju i reviziju stava o Foklandskim ostrvima, dok se lista ‘nekooperativnih’ saveznika formira nakon sukoba sa Iranom
Ministarstvo odbrane Sjedinjenih Američkih Država razmatra mogućnost suspenzije Španije iz članstva u NATO, kao odgovor na ograničenja koja je Madrid uveo američkim i savezničkim snagama u vezi sa korišćenjem španskog vazdušnog prostora i vojnih baza tokom tekućeg rata sa Iranom. Ove informacije proistekle su iz zvanične prepiske u Pentagonu, a deo su šire diskusije o odnosima SAD sa evropskim partnerima u okviru NATO saveza.
Prema izveštajima, sporna odluka Španije odnosi se na zabranu korišćenja njenih kapaciteta za operacije povezane sa ratom protiv Irana, što je izazvalo nezadovoljstvo američkog vojnog vrha. Osim suspenzije Španije iz NATO, u razmatranju su i druge mere, uključujući reviziju američkog stava prema britanskom suverenitetu nad Foklandskim ostrvima, kao i privremeno isključivanje pojedinih članica iz vodećih pozicija u okviru Alijanse. Važno je napomenuti da se trenutno ne razmatra zatvaranje američkih vojnih baza u Evropi.
Zvaničnici upozoravaju da su prava pristupa, baziranja i preleta (Access, Basing, Overflight – ABO) elementarni uslov za funkcionisanje NATO saveza. U zvaničnim izjavama iz Pentagona ističe se da je lista zemalja koje američka administracija smatra ‘nedovoljno kooperativnim’ podeljena po stepenima podrške, a zemlje koje ne ispunjavaju očekivanja mogu se suočiti sa konkretnim posledicama po poziciju u alijansi.
Sekretar za odbranu SAD ranije je naglasio da će ‘model saveznici koji preuzimaju odgovornost, poput Izraela, Južne Koreje, Poljske i baltičkih država, uživati posebne pogodnosti’, dok će oni koji ne ispunjavaju obaveze kolektivne odbrane snositi posledice. Portparol Pentagona, Kingsley Wilson, poručio je da će Ministarstvo odbrane osigurati predsedniku SAD ‘kredibilne opcije kako bi se osiguralo da saveznici više ne budu samo papirni tigar’.
Ove tenzije dolaze u trenutku kada se većina NATO saveznika angažuje na planovima za ponovno otvaranje strateški važnog Ormuzskog moreuza, blokiranog od strane Irana od početka sukoba. Iako finansijski i vojni uticaj eventualne suspenzije Španije još nije preciziran, potencijalni poremećaji u logističkim i bezbednosnim lancima Alijanse mogli bi uticati na stabilnost i efikasnost kolektivne odbrane u regionu.
